Moresprudentie

KnipselNaar analogie met het recht, waar gerechtelijke uitspraken worden vastgelegd in de vorm van jurisprudentie, kunnen organisaties ook moresprudentie ontwikkelen. Dit betreffen morele beslissingen uit de praktijk, die als leidraad kunnen gaan fungeren voor leidinggevenden en medewerkers bij toekomstige soortgelijke morele dilemma’s of vraagstukken. Moresprudentie wordt vooral opgebouwd uit beslissingen die voortkomen uit het moreel overleg. De behandelde casussen worden daarin kort beschreven, de afwegingen worden inzichtelijk weergegeven en de beslissing of oplossing wordt eenduidig vastgesteld.

Dilemmics kan door IT-specialisten webapplicaties laten ontwikkelen, zodat deze ontwikkelde morele kennis geborgd wordt, transparant en toepasbaar kan worden gemaakt voor iedereen binnen de organisatie. Bovendien kan dit instrument dienen om analyses te maken van ontwikkelingen en daarmee aanpassingen in het integriteitsbeleid mogelijk maken. Dit kent echter wel enkele voorwaarden:

  • casussen en beslissingen dienen geanonimiseerd te worden, d.w.z. niet herleidbaar te zijn naar concrete personen of concrete voorvallen
  • aangezien casussen vertrouwelijk worden behandeld, dienen de betrokkenen hun toestemming te geven om een casus ter lering aan de organisatie aan te bieden (zie ook het moreel overleg).
Lees meer ...
Concreet kan dit digitale programma voor moresprudentie functies vervullen met betrekking tot zowel het morele leerproces als tot de handhavingspraktijk (zie schema integriteitsgebouw):

Ten aanzien van het morele leerproces:

  • rapporteren van concrete morele casussen en afwegingen; dit opslaan en beschikbaar stellen aan de organisatie;
  • categoriseren van kerndilemma’s in de organisatie;
  • vervult een ‘barometer’ functie: de frequentie en aard van de aangeleverde moresprudentie geeft een indicatie voor de kwaliteit en de ontwikkeling van het integriteitsbewustzijn en van het morele leerproces van de medewerkers in de organisatie;
  • verschaft inzicht in een morele praktijk en biedt interventiemogelijkheden voor trainingen, workshops e.d.;
  • is een instrument om gericht integriteitsvraagstukken te onderzoeken en om aanpassingen in integriteitsbeleid te maken;
  • is een instrument om medewerkers te ondersteunen bij subsidieverlening, vergunningen, toezicht, inkoop of bij het ‘Nieuwe Werken’, etc;
  • versterkt de werking van de gedragscode;
  • versterkt de praktijk van het geregelde moreel overleg;
  • versterkt de effectiviteit van de training morele oordeelsvorming.

Ten aanzien van de handhavingspraktijk:

  • maakt aan de hand van voorbeeldcasussen zichtbaar welke sancties er zijn opgelegd ten aanzien van een specifieke integriteitsschending of overtreding van de gedragsregels;
  • input wordt geanonimiseerd en samengevat aangeleverd door specifieke integriteitsfunctionarissen zoals risicoanalisten, onderzoekers en de integriteitscoördinator;
  • versterkt het bewustzijn van de medewerkers omtrent het belang van integer handelen en van de ontwikkeling van een integere organisatie.